W listopadzie 2025 r. inflacja w Polsce utrzymała się na relatywnie niskim i stabilnym poziomie. Według ostatecznych danych Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) średni poziom cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) był o 2,5 % wyższy niż rok wcześniej, a miesiąc do miesiąca ceny wzrosły o 0,1 %. To oznacza, że inflacja znalazła się w dokładnym celu inflacyjnym Narodowego Banku Polskiego, który wynosi 2,5 % rok do roku. Dane GUS okazały się nieco wyższe od szybkiego szacunku opublikowanego wcześniej, który wskazywał 2,4 % r/r.
Analiza inflacji bazowej – czyli z wyłączeniem cen żywności i energii – pokazuje, że w listopadzie 2025 r. także tempo wzrostu cen wciąż jest umiarkowane, wynosząc około 2,7 % rok do roku, co sugeruje, że presje cenowe w gospodarce są względnie umiarkowane mimo pewnych wahań w różnych podkategoriach CPI.
Na tle innych krajów i regionów widać, że Polska nie odbiega znacząco od tendencji w strefie euro, gdzie inflacja HICP utrzymuje się w okolicach celu EBC ~2,1 % rocznie, choć dynamika cen może się różnić pomiędzy kategoriami dóbr i usług.
Główne czynniki kształtujące inflację w listopadzie
- Stabilizacja cen ogółem – CPI utrzymane w celu NBP, co ułatwia planowanie polityki monetarnej.
- Niższe ceny w wybranych kategoriach – kategorie takie jak: odzież i obuwie, wyposażenie mieszkania i prowadzenie gospodarstwa domowego, czy transport wpływały pozytywnie na wskaźnik CPI.
- Inflacja bazowa wskazuje na umiarkowane presje cenowe wewnątrz gospodarki, co jest sygnałem, że ceny żywności i energii nie napędzały znacząco ogólnego tempa inflacji.
Wpływ inflacji na wycenę rezerw na świadczenia pracownicze
Inflacja ma istotne znaczenie dla wycen rezerw na świadczenia pracownicze (np. emerytalne, odprawy, nagrody jubileuszowe) z kilku powodów:
- Zmiana oczekiwań co do przyszłych świadczeń – wyższe tempo wzrostu cen oznacza, że realna wartość świadczeń w przyszłości może być mniejsza niż zakładano. Dlatego aktuariusze muszą uwzględniać inflację w prognozach płac i świadczeń, co często prowadzi do wyższych rezerw, aby zabezpieczyć przyszłe zobowiązania w realnych (inflacją skorygowanych) wartościach.
- Stopa dyskonta – przy obliczaniu wartości rezerw na długoterminowe świadczenia pracownicze używa się stóp dyskonta, które zwykle odzwierciedlają rentowność obligacji skarbowych. W środowisku stabilnej inflacji bank centralny może utrzymywać umiarkowane stopy procentowe, co wpływa na obniżenie stóp dyskonta i prowadzi do wyższej wartości bieżącej rezerw.
- Koszty pracy i realne płace – jeżeli inflacja pociąga za sobą wzrost nominalnych płac (często wynikający z negocjacji płacowych lub waloryzacji), to prognozowane przyszłe świadczenia również rosną. To z kolei powoduje konieczność korekty wycen aktuarialnych w górę, ponieważ przyszłe zobowiązania będą nominalnie wyższe.
Podsumowując, umiarkowana inflacja obserwowana w listopadzie 2025 r. wpływa na wycenę rezerw aktuarialnych głównie poprzez wpływ na oczekiwania dotyczące wzrostu płac i cen oraz poziom stóp dyskonta. Dla firm i instytucji oznacza to, że przy wycenie rezerw trzeba monitorować inflację i jej prognozy, aby odpowiednio zabezpieczyć przyszłe zobowiązania wobec pracowników.